Zostań partnerem akceptacyjnym DKV – DKV MOBILITY

W Europie może zniknąć nawet 10 rafinerii

Wysokie ceny ropy, niskie marże przerobowe, spadające zyski z diesla, kurczący się popyt na benzynę, groźna konkurencja na Wschodzie. Europejskie rafinerie znalazły się pod niespotykaną dotąd presją. Będą musiały wyłączyć 15 proc. mocy produkcyjnych?

W Europie może zniknąć nawet 10 rafinerii

Przemysł rafineryjny na naszym kontynencie od kilku już lat walczy ze słabnącym popytem i nadpodażą mocy produkcyjnych. Wojnę na razie przegrywa. W efekcie od 2009 roku zamknięto już 20 rafinerii, ale kryzys, w jakim znalazła się europejska branża, może doprowadzić do kolejnych likwidacji zakładów tego typu.

Rafinerie do zamknięcia

Tylko w tym roku węgierski MOL wyłączył swoją rafinerię Mantua w północnych Włoszech, a Murphy Oil wstrzymał przerób w walijskiej rafinerii Milford Haven. Teraz poszukuje kupca na swoje brytyjskie aktywa. Coraz głośniej też o planach ENI zamknięcia połowy mocy rafineryjnych we Włoszech. Obraz dopełnia trudna sytuacja w jakiej znalazły się należące do Orlenu Możejki. Litewskie media wieszczą, że rafineria może zostać zamknięta jeszcze w tym roku. Dziennik „Lietuvos Rytas” groźbę bankructwa wiąże z rezygnacją Amerykanów z kupowania paliwa Orlen Lietuva (do USA płynęło około połowy produkcji Możejek). Problemy z dostawą na rynek amerykański to efekt łupkowego boomu za oceanem. Ale do problemów na Litwie przyczynił się też kryzys ukraiński (na tamtejszy rynek trafiało paliwo Orlenu). Do strat spółki (w 2013 r. Orlen Lietuva straciła 94,3 mln dol. netto) przyczyniły się dodatkowo kłopoty logistyczne (wysokie opłaty kolejowe, brak możliwości dostaw ropy rurociągiem i konieczność kosztowego importu drogą morską). PKN Orlen na razie ograniczył moce produkcyjne w Możejkach. Instalacje działają na 58 proc. możliwości (w I kw. 2013 r. było to 98 proc.). W ciągu roku wolumen sprzedaży w segmencie rafineryjnym spółki skurczył się o 15 proc.

Z trudną sytuacją rynkową zmaga się jednak cała branża naftowa. – Spowolnienie gospodarcze w krajach Unii Europejskiej, nadpodaż mocy rafineryjnych, kontrowersyjna polityka klimatyczna, a także rosnąca konkurencja producentów paliw z Rosji i Bliskiego Wschodu oraz rewolucja łupkowa w USA spowodowały, że sytuacja europejskiego sektora naftowego w ciągu ostatnich lat stała się niezwykle trudna. Z uwagi na kurczące się marże biznes przestał być tak opłacalny, jak jeszcze dekadę wcześniej. Niska rentowność sektora sprawiła, że wiele firm sprzedaje lub likwiduje swoje aktywa rafineryjne – tłumaczą w biurze prasowym płockiego koncernu.

Problem z nadpodażą

W Polsce jesteśmy jednak w bardziej komfortowej sytuacji niż reszta Europy, gdyż nasze rafinerie są stosunkowo młode, nowoczesne i pomimo spadku marż rafineryjnych, mają rosnący rynek zbytu na swoje produkty. Polskie rafinerie są w dodatkowo lepszej sytuacji, bo zarabiają na różnicy między ropą rosyjską (Ural) a ropą Brent. Jednak i ta poduszka importowa (dyferencjał) stała się znacznie cieńsza (z danych PKN Orlen wynika, że w I kwartale marża rafineryjna i dyferencjał Brent/Ural spadły w sumie o 3,1 dol./b – z 5,8 do 2,7 dol.). W Lotosie nie ukrywają, że sytuacja segmentu rafineryjnego nie jest komfortowa. Modelowa marża rafineryjna gdańskiej spółki za I kwartał spadła rok do roku o 45 proc. Mimo to była wyższa niż europejski benchmark oraz średnia dla konkurencyjnych zakładów.

Europejskie rafinerie mają kłopot bo są skazane na import drogiego surowca i nie mają takich przewag jak rafinerie posiadające dostęp do taniej ropy w USA czy na Bliskim Wschodzie. Właśnie tam ruszyły ogromne inwestycje w nowe moce rafineryjne, które mogą zmieść europejski przemysł naftowy. Mówi się o uruchomieniu nowych mocy w latach 2013-2017 na poziomie ponad 430 mln ton. Tymczasem szacuje się, że globalny popyt na ropę już dziś jest o 35 proc. niższy od podaży.

Dodatkowo rewolucja łupkowa nie pozwala patrzeć optymistycznie na przemysł naftowy na naszym kontynencie. Zagrożeniem są też plany modernizacyjne rosyjskich instalacji przerobowych.

Analitycy nie mają wątpliwości, że w tym i przyszłym roku nie dojdzie do znaczącej poprawy marż. Europejskie rafinerie przez długie lata koncentrowały się głównie na produkcji benzyn, po zmianie potrzeb rynkowych i wzroście zapotrzebowania na ON ruszył eksport benzyn do USA. Dziś Ameryka nie potrzebuje jednak paliwa z Europy.

Wygrywają rafinerie, które mają mniejsze koszty i są najefektywniejsze. Te w Europie z reguły są stare i dawno niemodernizowane. Ostatnią rafinerią od podstaw wybudowano na naszym kontynencie prawie trzy dekady temu. Gdyby tego było mało nadwyżki paliw z rafinerii azjatyckich lokowane są na terenie UE, co dodatkowo pogarsza kondycję firm paliwowych w tym regionie.

Gra o przetrwanie

Jeszcze w 2005 r. europejskie rafinerie wykorzystywały 90 proc. swych mocy. Dziś już tylko 80 proc. Analitycy twierdzą, że by zbalansować rynek, w ciągu najbliższych 4 lat należałoby zamknąć kolejne 15 proc. europejskich mocy przerobowych. To oznacza, że z gry musiałoby wypaść jeszcze nawet 10 średniej wielkości rafinerii. Szacuje się, że produkcja rafinerii z regionu Morza Śródziemnego tego lata spadnie o jedną czwartą. Zakłady naftowe w północno-zachodniej części naszego kontynentu ograniczą z kolei produkcję o około 15 proc. – Nadpodaż mocy rafineryjnych w Europie czy kurczące się marże wpłynęły na niską rentowność segmentu rafineryjnego. Wyłączenia kolejnych rafinerii poprawiają warunki działania pozostałym tego typu obiektom. Toczy się swoista gra o przetrwanie – podkreślają w Orlenie.

Matti Lehmus, wiceprezes fińskiego koncernu Neste Oil, wskazuje, że ze słabnącymi marżami mamy do czynienia od miesięcy. – To ma związek głównie z dekoniunkturą na rynku diesla – przekonuje w rozmowie a agencją Reuters.

Widoczne są nadwyżki diesla w Europie. Zdaniem Carla Srenberga z rady nadzorczej koncernu BP, to efekt nie tylko mniejszego zużycia, ale również wzrostu udziału biopaliw w paliwach.

W Europie marże na produkcji diesla znalazły się na najniższym poziomie od dwóch lat i sięgają 10 dol. za baryłkę. Paliwo w coraz większym stopniu napływa z rafinerii amerykańskich, rosyjskich a nawet azjatyckich. Import z USA w maju sięgnął około 2 mln ton i według zapowiedzi wzrośnie latem. Analitycy przekonują, że marże na dieslu – z uwagi na rosnące moce produkcyjne w Azji i na Bliskim Wschodzie – jeszcze przez kilka lat pozostaną w Europie pod presją.

Szansą strefa wolnego handlu

W czerwcu produkcja paliw w europejskich rafineriach osiągnęła około 10,76 mln baryłek dziennie. To 76 proc. mocy przerobowych tych instalacji – podaje firma konsultingowa Wood Mackenzie. Dla porównania rok wcześniej przerób ropy wyniósł 11,99 mln b/d. Choć produkcja – według prognoz – wzrośnie w lipcu i osiągnie poziom 11,12 mln b/d (prawie 79 proc. mocy przerobowych), to i tak będzie to o 1,02 mln b/d gorszy wynik niż w analogicznym okresie 2013 r. Wówczas rafinerie wykorzystywały 85,7 proc. swoich mocy. Szacuje się, że w sierpniu europejskie rafinerie zwiększą produkcję do 11,35 mln baryłek (80,4 proc. mocy), jednak różnica do wyników osiąganych w roku ubiegłym wciąż będzie znacząca (w sierpniu 2013 r. przerób sięgał prawie 12 mln b/d). – Kiedy marże są takie jak dziś, ratunkiem jest zamykanie instalacji. Znaleźliśmy się w punkcie zwrotnym – mówi cytowany przez agencję Reuters Marcel Van Poecke, dyrektor zarządzający Carlyle International Energy Partners.

Utrzymujące się wysokie ceny surowca w regionie mocno zaważyły na marżach rafineryjnych. Rafinerie w północno-wschodniej Europie generują 2 dol. zysku na baryłce (dane dotyczą maja). W przypadku rafinerii śródziemnomorskich jest to już tylko 12 centów. To sprawiło, że wiele zakładów zaczęło poszukiwać tańszej alternatywy dla dotychczasowych źródeł dostaw surowca. W ostatnich tygodniach coraz więcej tankowców pojawiło się w Europie z egzotycznymi gatunkami surowca. Przypływają dostawy ropy Vasconia z Kolumbi, Maya z Meksyku, czy Oriente z Ekwadoru. Napływ ropy z Ameryki Łacińskiej do Europy w ciągu ostatniego roku wyraźnie rośnie, co jest m.in. konsekwencją spadku zamówień importowych ze strony Stanów Zjednoczonych. Ameryka Północna produkuje coraz więcej własnej ropy i ta wkrótce również w coraz większym stopniu zacznie trafiać na nasz kontynent. Hiszpański Repsol w czerwcu testował pierwszą partię ropy z Kanady. WTS (ropa gatunku Western Canada Select) ma być eksportowana z portów w USA. – Europejskie rafinerie muszą szukać alternatywy. Mają do tego okazję, bo na rynku pojawiają się dostawcy z Kanady i Ameryki Łacińskiej – podkreśla cytowany przez Reutersa David Wech, dyrektor zarządzający wiedeńską firmą konsultingową JBC Energy.

Eksperci twierdzą, że zdjęcie ograniczeń eksportowych z USA sprawi, że pojawi się nowe, potężne źródło dostaw ropy naftowej. To może być szansa dla Europy. – Obecnie USA korzystają na niższych cenach energii, ale też i niższych cenach ropy z powodu zakazu eksportu ropy i gazu, której podaż w USA rośnie. Tańszy surowiec i tańsza energia powodują, że amerykańskie rafinerie uzyskują nadzwyczajne marże w stosunku do rafinerii europejskich. Jeśli powstanie strefa wolnego handlu i zostanie zniesiony zakaz eksportu ropy i gazu, ceny ropy się wyrównają i zniknie przewaga rafinerii USA z tego tytułu, co poprawi pozycje konkurencyjną europejskich rafinerii – zapewniają w Orlenie.
Kontenery Ad-Blue SWIMER

Więcej w kategorii

Tańsze paliwo na wakacje od Orlenu
Tańsze paliwo na wakacje od Orlenu
Daniel Obajtek w piątek na Twitterze ogłosił promocję cen paliwa na wakacje. Rabat wyniesie 30 gr na litrze i będzie skierowany wyłącznie do posiadaczy aplikacji programu lojalnościowego i użytkowników kart Vitay.
Zatrzymano złodzieja ze stacji paliw
Zatrzymano złodzieja ze stacji paliw
Stacje benzynowe w Rzeszowie i okolicach od początku czerwca zgłaszały na policję kradzieże paliw. Policjanci zatrzymali 40-letniego mężczyznę, który okradał obiekty w Rzeszowie i Tyczynie.
Przypadkiem ujawniono złodziei paliwa
Przypadkiem ujawniono złodziei paliwa
Piotrkowski patrol ruchu drogowego interweniował w sprawie dachowania pojazdu. Jak się na miejscu okazało, kierująca i pasażer mieli na sumieniu także kradzieże paliwa. Podano, że wkrótce oboje odpowiedzą przed sądem za te przestępstwa.
Powstanie pierwszy port instalacyjny dla morskich farm wiatrowych
Powstanie pierwszy port instalacyjny dla morskich farm wiatrowych
Orlen Neptun, spółka odpowiedzialna w Grupie Orlen za rozwój nowych projektów morskiej energetyki wiatrowej, weszła w finalny etap postępowania na dzierżawę terenu w Porcie Świnoujście.
Nowa stacja paliw w Wielkopolsce
Nowa stacja paliw w Wielkopolsce
Działa już nowa stacja paliw na terenie gminy Mosina. Obiekt funkcjonujący pod marką CEL jest zlokalizowany na skrzyżowaniu ulic Poznańskiej oraz Świerkowej w Czapurach.
Polsko-niemieckie porozumienie w sektorze rafineryjno-naftowym
Polsko-niemieckie porozumienie w sektorze rafineryjno-naftowym
Minister klimatu i środowiska Anna Moskwa powiedziała, że rząd będzie finalizować porozumienie z Niemcami w sektorze rafineryjno-naftowym. Negocjacje w tej sprawie już się zakończyły.
Za niespełna miesiąc akcjonariusze PKN Orlen zdecydują o połączeniu z Grupą Lotos
Za niespełna miesiąc akcjonariusze PKN Orlen zdecydują o połączeniu z Grupą Lotos
Akcjonariusze PKN Orlen podczas walnego zgromadzenia, zwołanego na 21 lipca 2022 r., zdecydują o połączeniu z Grupą Lotos - wynika z projektów uchwał, jakie przedstawiła spółka.
PGNiG nie wypłaci dywidendy za 2021 r.
PGNiG nie wypłaci dywidendy za 2021 r.
Zwyczajne walne zgromadzenie Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa (PGNiG) postanowiło przeznaczyć zysk za 2021 r., w kwocie 5,12 mld zł, na kapitał zapasowy.
Niebezpieczne zdarzenie na stacji paliw w Wałbrzychu
Niebezpieczne zdarzenie na stacji paliw w Wałbrzychu
Na stacji paliw na Białym Kamieniu w Wałbrzychu zauważono, że przy zbiornikach z gazem, które zamknięte są metalowym ogrodzeniem, wyrwana została ważąca ok. 2-3 kg klapa zabezpieczająca urządzenia. Służby zamknęły stację i sprawdzano czy nie doszło do rozszczelnienia zbiorników gazu.
Produkcja Grupy Lotos spadła w maju
Produkcja Grupy Lotos spadła w maju
Grupa Lotos podała, że wyprodukowała 963 tys. ton paliw i innych produktów naftowych w maju 2022 r., tj. o 2,4 proc. mniej niż rok wcześniej (987 tys. ton). Przerób ropy przez rafinerię w Gdańsku wyniósł w tym czasie 914 tys. ton, o 0,7 proc. więcej niż rok wcześniej.
Oskarżeni w sprawie fikcyjnego obrotu olejem rzepakowym
Oskarżeni w sprawie fikcyjnego obrotu olejem rzepakowym
Prokuratura Krajowa podała informację, że do Sądu Okręgowego w Katowicach wpłynął akt oskarżenia w śledztwie dotyczącym działającej grupy zorganizowanej uszczuplającej należności podatkowe z tytułu podatku VAT w fikcyjnym obrocie olejem rzepakowym.
Wodór przyniesie oszczędności
Wodór przyniesie oszczędności
Wprowadzenie technologii wodorowych w transporcie, energetyce i ciepłownictwie oraz przemyśle może dać oszczędności - w zależności od scenariusza - w wysokości od 3,5 mld euro do 7 mld euro w skali dekady po roku 2030, poinformowała minister klimatu i środowiska Anna Moskwa.
PERN zwiększa pojemności baz paliw
PERN zwiększa pojemności baz paliw
PERN poinformował, że podpisał umowy z wykonawcami i rozpoczyna realizację kolejnych pojemności na paliwa płynne. W ciągu ostatnich 3 lat, w ramach programu Megainwestycje, PERN oddał do dyspozycji Klientów aż 13 zbiorników na paliwa, a w lipcu zakończy budowę kolejnych 7.
Produkcja koksu i paliw podbiła ceny producentów
Produkcja koksu i paliw podbiła ceny producentów
We wtorek Główny Urząd Statystyczny (GUS) podał, że w maju ceny producentów wzrosły o 24,7 proc. w ujęciu rok do roku. W ujęciu miesięcznym ceny zwiększyły się o 1,3 proc.
Na drodze S3 już można zatankować
Na drodze S3 już można zatankować
BP Polska poinformowało na Twitterze, że zakończyło budowę nowej stacji MOP Lubin przy drodze S3.
Budowa stacji paliw w Szamotułach może się rozpocząć
Budowa stacji paliw w Szamotułach może się rozpocząć
Możliwe, że pomimo problemów związanych z udzieleniem zgody na budowę stacji paliw, inwestor będzie mógł wkrótce przystąpić do realizacji inwestycji, której sprzeciwiali się okoliczni mieszkańcy.
Przejęcie PGNiG możliwe jesienią
Przejęcie PGNiG możliwe jesienią
PKN Orlen w tym roku otworzy zupełnie nowy rozdział swojej działalności. Koncern przekazał, że finalizacja przejęcia Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa (PGNiG) nastąpi na przełomie września i października tego roku.
Unimot przejmie spółkę Lotos Terminale
Unimot przejmie spółkę Lotos Terminale
Grupa Unimot poinformowała w poniedziałkowym komunikacie prasowym, że otrzymała informację o wydaniu przez Komisję Europejską zgody na dokonanie koncentracji polegającej na przejęciu przez PKN Orlen kontroli nad Grupą Lotos, co oznacza spełnienie się istotnego warunku nabycia przez Unimot Investments 100 proc. akcji spółki Lotos Terminale.
Orlen zapowiada obniżki cen paliw na wakacje
Orlen zapowiada obniżki cen paliw na wakacje
W poniedziałek podczas konferencji prasowej prezes PKN Orlen Daniel Obajtek powiedział, że koncern postara się obniżyć ceny paliw.
Grupa Lotos o zatwierdzeniu połączenia z Orlenem
Grupa Lotos o zatwierdzeniu połączenia z Orlenem
Zatwierdzanie przez Komisję Europejską połączenia koncernów naftowych w Polsce to zdaniem Lotosu ważna decyzja organu antymonopolowego gwarantująca przeprowadzenie tego procesu przy zachowaniu konkurencji na wszystkich rynkach, na których działają obie spółki.
PKN Orlen ma zgodę na przejęcie Grupy Lotos
PKN Orlen ma zgodę na przejęcie Grupy Lotos
Komisja Europejska dała zielone światło na przejęcie Grupy Lotos przez PKN Orlen i zaakceptowała nabywców aktywów zbywanych w ramach realizacji środków zaradczych – podał płocki koncern w komunikacie.
Grupa Lotos podzieli się zyskiem
Grupa Lotos podzieli się zyskiem
Pomorska spółka podała, że przeznaczy 647 mln zł na wypłatę dywidendy za 2021 r., na jedną akcję przypadnie 3,5 zł brutto. Jednak warunkiem wypłaty dywidendy jest podjęcie przez walne zgromadzenia PKN Orlen i Grupy Lotos uchwał o połączeniu.
Orlen wspiera polskich producentów
Orlen wspiera polskich producentów
Na stacjach Orlenu w Polsce aż 85 proc. produktów pozapaliwowych zostało wytworzonych w Polsce. Orlen podał, że tylko od 2018 r. koncern zorganizował pięć kampanii wizerunkowych promujących świadomy wybór krajowych produktów, co przełożyło się na większe zainteresowanie asortymentem od lokalnych dostawców.
Jakość, pewność i dywersyfikacja dostaw gazu

Pozostałe aktualności

Rafineria OMV w Schwechat wróci do pełnej sprawności w III kwartale 2022 r.
Rafineria OMV w Schwechat wróci do pełnej sprawności w III kwartale 2022 r.
Austriacki koncern poinformował, że poczyniono znaczne postępy w zakresie alternatywnego systemu dostaw paliw na rynek – spodziewane przywrócenie do pełnego wykorzystania zakładu w Schwechat jest planowane w drugiej połowie III kwartału 2022 r.
Podatek od nieoczekiwanych dochodów producentów ropy naftowej i gazu
Podatek od nieoczekiwanych dochodów producentów ropy naftowej i gazu
Brytyjski rząd wciąż „dopracowuje szczegóły” ogłoszonego w zeszłym miesiącu specjalnego podatku, który chce nałożyć na producentów ropy i gazu działających na Morzu Północnym.
Amerykański producent ropy przyspiesza plan budowy czwartej platformy łupkowej
Amerykański producent ropy przyspiesza plan budowy czwartej platformy łupkowej
Producent ropy i gazu Hess Corp spodziewa się oddać w przyszłym miesiącu czwartą platformę wiertniczą w łupkach Bakken w Północnej Dakocie, powiedział w czwartek dyrektor generalny John Hess, co oznacza, że operatorzy dążą do większego wzrostu produkcji w kontekście bardzo wysokich cen ropy.
Amerykańskie rafinerie kontra urzędnicy Bidena
Amerykańskie rafinerie kontra urzędnicy Bidena
Wiodące amerykańskie rafinerie spotkały się w czwartek z amerykańską sekretarz ds. energii Jennifer Granholm i innymi urzędnikami rządowymi na nadzwyczajnym spotkaniu na temat obniżenia rosnących cen paliw, które wywierają presję na amerykańskich konsumentów.
UE czeka na drugą dostawę wenezuelskiej ropy
UE czeka na drugą dostawę wenezuelskiej ropy
Do Wenezueli płynie już drugi tankowiec, aby przyjąć 2 miliony baryłek ropy naftowej (DCO) i przetransportować ją do Europy. Dostawcą surowca jest wenezuelska PDVSA, a ładunek może być dostarczony już pod koniec czerwca.
Rumunia zaimportuje ropę i gaz ze Zjednoczonych Emiratów Arabskich
Rumunia zaimportuje ropę i gaz ze Zjednoczonych Emiratów Arabskich
Rząd w Bukareszcie zamierza sprowadzać ze Zjednoczonych Emiratów Arabskich (ZEA) skroplony gaz ziemny (LNG) i ropę naftową w celu możliwie jak największej dywersyfikacji dostaw paliw.